Ήθη & Έθιμα

Ήθη & Έθιμα

 

Οι Βάγιες

Ένα σπάνιο και μοναδικό σε όλη την Ελλάδα έθιμο που πραγματοποιείται το Σάββατο του Λαζάρου και την Κυριακή των Βαΐων.

Με την είσοδο στο τριώδιο τα παιδιά των δύο μεγάλων τάξεων του Δημοτικού Σχολείου χωρίζονται σε δύο ομάδες. Με κοινή συναίνεση ο πιο καλός και άξιος μαθητής μπαίνει αρχηγός της ομάδας και οι δύο ομάδες στην συνέχεια μοιράζονται το χωρίο. (μισό χωρίο η μία και μισό χωρίο η άλλη ομάδα)
Τα χαράματα του Σαββάτου του Λαζάρου τα αγόρια των δύο ομάδων ξεκινούν με γαϊδουράκια σε χωράφια του χωριού μας όπου υπάρχουν πολλές βάγιες. Εκεί αφού κόψουν πολλά κλαριά τα φορτώνουν στα συμπαθέστατα τετράποδα και τραγουδώντας γίνεται η είσοδος στο χωριό και στην εκκλησία πράγμα που συμβολίζει την είσοδο του Χριστού στα Ιεροσόλυμα.

Στην Εκκλησία του χωριού δένονται πολλά κλαδιά μαζί σε σχήμα κυπαρισσιού και στην συνέχεια στολίζονται με τα βαλάντια δηλ. κορδέλες και κουρέλια που φέρνουν στην εκκλησία οι κοπέλες των δύο ομάδων. Τα βαλάντια συμβολίζουν τα ενδύματα που έστρωναν οι πιστοί στον Χριστό κατά την είσοδο στα Ιεροσόλυμα.

Η κάθε ομάδα παίρνει την βάγια της και την βάζει μέσα στον Ιερό Ναό. Πάνω στις Βάγιες τοποθετούνται ξύλινοι μικροί σταυροί που δίνονται στα νιόπαντρα ζευγάρια του χωριού.

Με την αύριο, ανήμερα των Βαΐων και μετά το τέλος της θείας λειτουργίας οι βάγιες βγαίνουν στο προαύλιο της εκκλησίας όπου θα τραγουδηθούν από τα μέλη των ομάδων με τον ύμνο «σήμερον έρχεται ο Χριστός..» το τραγούδι αυτό δεν υπάρχει στην υμνολογία της εκκλησίας καθώς όπως λέγεται είναι τοπικός ύμνος. Αποτελείται από 20 και πλέον στοίχους που ψάλλονται εναλλάξ από τις δύο ομάδες και εξιστορεί το χρονικό της ανάστασης του Λαζάρου.

Στην συνέχεια η κάθε ομάδα φορτώνεται την βάγια της και ξεκινά για το γύρισμα του χωριού. Η βάγια σταματάει στις πόρτες όλων των σπιτιών του χωριού και τα παιδιά ψάλλουν την καινήν Ανάσταση. Οι νοικοκυραίοι στο άκουσμα του ύμνου εξέρχονται του σπιτιού, κόβουν από την βάγια ένα κλώνο και ένα κομμάτι κορδέλα (την οποία τοποθετούν στο εικονοστάσι) δίνουν στα παιδιά τον όβολό και απαραίτητα αυγά τα οποία μαζεύουν τα παιδιά μέσα στα καλάθια τους.

Στα σπίτια που έχουν νιόπαντρους δίνεται ο μικρός ξύλινος σταυρός που έχει φτιαχτεί από τα παιδιά. Ο σταυρός είναι σύμβολό δύναμης και δίνει στους νιόπαντρους δύναμη ώστε να παρευρεθούν στον δρόμο του νέου τους βίου.

Αφού οι βάγιες περάσουν από όλα τα σπίτια του χωριού στην συνέχεια καταλήγουν στους φούρνους του χωριού όπου θα γίνουν το άγιο καύσιμο για το ψήσιμο του ψωμιού της Λαμπριάτικης κουλούρας.

Στο τέλος οι δύο ομάδες ανταμώνουν σε προκαθορισμένο μέρος, ενώνουν τις εισπράξεις και τα αυγά και αφού τα μοιράσουν επακριβώς εύχονται ο ένας στον άλλο καλή ανάσταση και αποχωρούν χαρούμενοι που οι ίδιοι έγιναν προάγγελοι του μηνύματος της αναστάσεως του Χριστού.

 

Πανηγύρι του Σωτήρος

Στις 5 και 6 Αυγούστου γιορτάζεται το πανηγύρι του Σωτήρα. Στις πέντε Αυγούστου οι κάτοικοι του χωριού ανεβαίνουν στο βουνό που βρίσκεται το ομώνυμο ξωκλήσι και διασκεδάζουν με παραδοσιακά τραγούδια και ποικιλία φαγητών. Το ίδιο βράδυ όλοι οι νέοι του χωριού ανεβαίνουν στο ξωκλήσι με τα άλογα για να τα ευλογήσει ο Άγιος. Το γλέντι κρατάει ως το πρωί όπου όλοι μαζί πηγαίνουν στο ξωκλήσι για την θεία λειτουργία. Το μεσημέρι τις 6ης Αυγούστου όλοι μαζί κατηφορίζουν στο Γενί Λιμάνι όπου συνεχίζεται το πανηγύρι συνοδεία ζωντανής μουσικής με παραδοσιακά τραγούδια. Το απόγευμα πραγματοποιούνται ιπποδρομίες προς τιμήν του Σωτήρος και το βράδυ της ίδιας ημέρας ολοκληρώνεται το πανηγύρι με παραδοσιακά τραγούδια και χορούς στην κεντρική πλατεία του χωριού.

 

 

 

Πανηγύρι της Παναγίας

Στις 14, 15 και 16 Αυγούστου το χωριό γιορτάζει την Παναγιά. Παραμονή του 15αυγουστού σε ένα περιβόλι κάτω από το χωριό και δίπλα σε με μεγάλη βρύση που τρέχει γάργαρο και δροσερό νερό όλο το χρόνο ξεκινούν οι προετοιμασίες για την δημιουργία του πατροπαράδοτου φαγητού Κισκέκ. Πρόκειται για παραδοσιακό φαγητό με κρέας και σιτάρι λιωμένο που βράζει όλο το βράδυ και ανακατεύεται με ειδικούς κόπανους μέχρι να γίνει πολτός.

Το πρωί της 15ης Αυγούστου όλο το χωριό πάει στην εκκλησία της Παναγιάς που βρίσκεται στο ένα άκρο του χωριού, παρακολουθούν την θεία λειτουργία και στην συνέχεια όλοι μαζί κατευθύνονται στην πλατεία του χωριού όπου υπό την συνοδεία ζωντανής παραδοσιακής μουσικής και ενώ ο ιερέας ευλογήσει τα καζάνια με το κισκέκ, όλοι οι κάτοικοι και οι επισκέπτες του χωριού δημιουργώντας ζευγάρια ΄΄χτυπάνε΄΄ με τους ειδικούς κόπανους του κισκέκ σε ένα συγκεκριμένο ρυθμό σαν να χορεύουν. Το βράδυ το κισκέκ μοιράζεται δωρεάν σε όλους τους κατοίκους και επισκέπτες του χωριού που διασκεδάζουν με ζωντανή παραδοσιακή μουσική και τραγούδια στα καφενεία του χωριού. Το πανηγύρι της Παναγιάς διαρκεί έως και τα ξημερώματα της 17ης Αυγούστου με τους χωριανούς να χορεύουν στην κεντρική πλατεία του χωριού ως το πρωί.

Φωτογραφίες από το πανυγήρι.

 

Πανηγύρι του Αη Γιώργη

Ο Άγιος Γεώργιος είναι ο πολιούχος Άγιος του χωριού και στις 23 Απριλίου κάθε χρόνο τιμάται η μνήμη του με ένα μεγάλο πανηγύρι που λαμβάνει χώρα στην κεντρική πλατεία του χωριού συνοδεία παραδοσιακής μουσικής και τραγουδιών.

 

 

Παραδοσιακός Γάμος

Αν κατά την διάρκεια της παραμονής σας στο χωριό είστε τυχεροί και πραγματοποιηθεί κάποιος γάμος μην διστάσετε ούτε λεπτό να πάτε. Εξάλλου όταν γίνεται γάμος όλο το χωριό είναι καλεσμένο.

Παραδοσιακά όργανα παίζουν τόσο στο σπίτι του γαμπρού όσο και της νύφης την ώρα που ετοιμάζονται για την εκκλησία. Οι ανύπαντροι νέοι χορεύουν έξω από το σπίτι του γαμπρού και οι ανύπαντρες νέες έξω από το σπίτι της νύφης. Στην συνέχεια όλοι μαζί και πάντα με την συνοδεία ζωντανής μουσικής γυρνάνε όλα τα σοκάκια του χωριού και οι κάτοικοι όταν περνούν μπροστά από το σπίτι του καθενός ο γαμπρός και η νύφη ακολουθούν και αυτοί με την σειρά τους το ζευγάρι στην εκκλησία.

Μετά το μυστήριο όλοι μαζί συγκεντρώνονται και διασκεδάζουν με παραδοσιακούς χορούς και τραγούδια στην κεντρική πλατεία του χωριού.